Στα έγκατα ενός εγκαταλειμμένου καθεδρικού ναού, ξανασυναντώ την Κίρκη, την αινιγματική μάγισσα, απελευθερωμένη από τους αρχαίους μύθους και αναγεννημένη ως ηδονιστική εικονίδα μόδας. Εδώ, ανάμεσα σε ένα φλογερό τοπίο γεμάτο άγρια λουλούδια, η Κίρκη, η Δημιουργός Φοίνικων, αγκαλιάζει τη νεοαποκτηθείσα δύναμη της νεκρομαντείας, μεταμορφώνοντας το ανθρώπινο πνεύμα σε μεγαλοπρεπή, φτερωτά πλάσματα δεμένα στη θέλησή της, σε έναν σαγηνευτικό χορό ανάμεσα στο σκοτάδι και στο φως.
Σε αυτό το φλογερό τοπίο ανασταίνει ψυχές από τις στάχτες, η κάθε μία δεμένη στη θέλησή της σε έναν χορό φωτός και σκότους. Είναι ένας χορός ζωής και θανάτου, δημιουργίας και καταστροφής. Και ο άνδρας που αιωρείται μεταμορφούμενος, στην κόψη του να γίνει φοίνικας, λειτουργεί ως μεταφορά αυτού του αέναου κύκλου — σύμβολο της ανθρώπινης ικανότητας για επανεφεύρεση και λύτρωση.
Ο καθεδρικός ναός αντιπαραβάλλεται έντονα με τις παγανιστικές ρίζες της Κίρκης. Συγχωνεύοντας το ιερό και το βέβηλο με ειρωνεία — καθώς μεγάλο μέρος της μονοθεϊστικής μας ιστορίας αντλεί από παγανιστικές μυθολογίες — εδώ, μέσα στη διαφθορά και το θείο, η μεταμόρφωση της Κίρκης μπορεί να γίνει και δική μας.
—
Δήλωση σειράς
Σε αυτή τη σειρά, τα στερεότυπα με τα οποία οι γυναίκες έχουν στιγματιστεί διαχρονικά γίνονται τώρα η μεγαλύτερή τους δύναμη. Αντλώντας έμπνευση από τις πλάκες μόδας του Gazette du Bon Ton της δεκαετίας του 1920, ενσωματώνω αρχαΐζοντα μοτίβα μάγισσας στις αινιγματικές αφηγήσεις έξι ελληνικών θεοτήτων και νυμφών: Thea, Cassandra, Echo, Rhea, Circe και Aphrodite.
Συμπορεύοντας τα απλουστευτικά μοτίβα με την πρώτη γενιά «απελευθερωμένων» γυναικών του Gazette du Bon Ton, παίζω με τα θεμέλια της ελευθερίας και της υποταγής. Το Gazette, διαθέσιμο μόνο στους εύπορους, αντιπροσώπευε μια μορφή απελευθέρωσης που ήταν σχεδόν απρόσιτη για τις περισσότερες γυναίκες. Ωστόσο ακόμα και οι γυναίκες που μπορούσαν να αγοράσουν το Gazette στιγματίζονταν αν τολμούσαν να εκφραστούν υπερβολικά — χτυπώντας ένα γυάλινο ταβάνι κρίσης ή ακόμη περιφρόνησης αν ξεπερνούσαν τα όρια της ευπρεπούς συμπεριφοράς. Μια ειρωνική ρόπαλο, αν σκεφτεί κανείς πόσο ατελείωτοι έχουν αποδειχθεί αυτοί οι περιορισμοί με τα χρόνια, προσαρμοζόμενοι από άνδρες και γυναίκες που φοβούνται πάνω απ’ όλα τα ανεξάρτητα πνεύματα.
Το στιλιστικό παιχνίδι ανάμεσα στη μαγεία, τη δαιμονική κατοχή και τη γυναικεία σεξουαλικότητα σε αυτή τη σειρά είναι πρόσκληση να διεκδικήσουμε ξανά όλα τα σεξιστικά στερεότυπα — γιατί εξακολουθούν να παρα��ένουν παρόντα, ενσωματωμένα σε πολιτιστικά τεκμήρια και διακοσμημένα ως μηχανισμοί κοινωνικού ελέγχου. Γι’ αυτό το σημείο εκκίνησης για αυτή τη σειρά ήταν η υπέρβαση. Καθεμιά θεά και νύμφη υπερβαίνει τα όρια του ήρωα και του κακού, γιατί οι θεότητες δεν χωρούν σε στεγανά. Τα αδιάλλακτα πρόσωπα και τα επιδέξια παραμορφωμένα σώματα των εικονογραφήσεων μόδας συνεχίζουν να εγείρουν την ίδια ένταση ανάμεσα στην αναζήτηση αυτονομίας και στην υπέκλιση στον έλεγχο των κοινωνικών νόρμων — καθώς και τη παραδοξότητα της νεοαποκτηθείσας απελευθέρωσης ως εικονογραφήσεις μόδας: ραμμένες στην τελειότητα αλλά ακόμα επιφορτισμένες με την προσδοκία της συμμόρφωσης, έστω και couture. Κι έτσι οι ιστορίες τους εντάσσονται στον κυκλικό χαρακτήρα της καταπίεσης που οι γυναίκες έχουν υπομείνει κάτω από όλα εκείνα τα κουρασμένα στερεότυπα της μάγισσας, της παρθένου, της μητέρας, της πόρνης…
